Zagłębie Sosnowiec to klub, który przez dziesięciolecia budował swoją pozycję w polskiej piłce, przechodząc od lokalnych rozgrywek do ścisłej czołówki ekstraklasy. Obecnie zajmuje 15. miejsce w tabeli wszech czasów Ekstraklasy, co plasuje go wśród najbardziej utytułowanych polskich zespołów – mimo że od lat 90. zmaga się z problemami finansowymi i organizacyjnymi. Rankingi Zagłębia Sosnowiec to opowieść o wzlotach z lat 60. i 70., gdy klub regularnie walczył o najwyższe trofea, oraz o trudnym okresie transformacji, który zepchnął zespół na niższe szczeble rozgrywkowe. Cztery Puchary Polski, czterokrotne wicemistrzostwo kraju i 36 sezonów w najwyższej klasie rozgrywkowej to dorobek, którym może pochwalić się niewielu.
| # | Drużyna | M | PKT | Z | R | P | Bramki | +/- | Forma |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Unia Skierniewice↑ | 22 | 50 | 16 | 2 | 4 | 46:24 | +22 | |
| 2 | Olimpia Grudziądz↑ | 23 | 43 | 12 | 7 | 4 | 48:30 | +18 | |
| 3 | Warta Poznań↑ | 22 | 43 | 12 | 7 | 3 | 38:25 | +13 | |
| 4 | Podhale Nowy Targ↑ | 23 | 39 | 10 | 9 | 4 | 27:19 | +8 | |
| 5 | Sandecja Nowy Sącz↑ | 22 | 36 | 10 | 6 | 6 | 33:28 | +5 | |
| 6 | Świt Szczecin↑ | 22 | 35 | 10 | 5 | 7 | 40:38 | +2 | |
| 7 | Śląsk II Wrocław | 23 | 33 | 9 | 6 | 8 | 39:35 | +4 | |
| 8 | Podbeskidzie Bielsko-Biała | 23 | 32 | 9 | 5 | 9 | 39:35 | +4 | |
| 9 | Resovia | 23 | 29 | 7 | 8 | 8 | 30:29 | +1 | |
| 10 | Sokół Kleczew | 22 | 28 | 7 | 7 | 8 | 39:34 | +5 | |
| 11 | Chojniczanka Chojnice | 22 | 28 | 7 | 7 | 8 | 33:32 | +1 | |
| 12 | Stal Stalowa Wola | 22 | 27 | 6 | 9 | 7 | 40:35 | +5 | |
| 13 | Hutnik Kraków↓ | 23 | 27 | 7 | 6 | 10 | 32:33 | -1 | |
| 14 | Zagłębie Sosnowiec↓ | 22 | 26 | 7 | 5 | 10 | 25:40 | -15 | |
| 15 | Rekord Bielsko-Biała↓ | 22 | 25 | 6 | 7 | 9 | 29:38 | -9 | |
| 16 | KKS 1925 Kalisz↓ | 22 | 19 | 4 | 7 | 11 | 21:34 | -13 | |
| 17 | ŁKS II Łódź↓ | 22 | 17 | 3 | 8 | 11 | 24:41 | -17 | |
| 18 | GKS Jastrzębie↓ | 22 | 6 | 0 | 7 | 15 | 17:50 | -33 |
Pozycja w historycznych rankingach polskiej piłki
Zagłębie zajmuje 15. miejsce w tabeli wszech czasów Ekstraklasy, rozgrywając 36 sezonów w pierwszej lidze, począwszy od roku 1955 i kończąc na sezonie 2018/19. To solidny wynik, biorąc pod uwagę, że wiele klubów z bogatą historią nigdy nie osiągnęło takiej regularności występów na najwyższym poziomie.
W latach 1955–1958, 1960–1986, 1989–1992, 2007–2008, 2018–2019 klub występował na najwyższym poziomie rozgrywkowym w Polsce. Najbardziej stabilny okres to lata 1960-1986, kiedy Zagłębie przez ponad ćwierć wieku nieprzerwanie grało w elicie. To właśnie wtedy klub zbudował fundamenty swojej pozycji w rankingu historycznym, stając się jedną z najbardziej rozpoznawalnych marek piłkarskich w kraju.
Przez dekady zespół z Sosnowca należał do elity polskiej piłki, spędzając w ekstraklasie 48 sezonów
Od sezonu 2024/2025 Zagłębie występuje w II lidze, będąc czterokrotnym zdobywcą Pucharu Polski oraz czterokrotnym wicemistrzem Polski. Ta pozycja w rankingach pucharowych stawia klub w elitarnym gronie – niewielu zespołów może pochwalić się czterema triumfami w tym prestiżowym turnieju.
Złote lata – dominacja w latach 60. i 70.
Zagłębie zdobyło dwa Puchary Polski (1962 pokonując w finale Górnik Zabrze 2:1 i w 1963 pokonując Ruch Chorzów 2:0), Wicemistrza Polski (1964, 1967), trzecie miejsce w rozgrywkach Ekstraklasy (1962, 1963, 1965). To był okres, gdy sosnowiczanie regularnie mierzyli się z najlepszymi zespołami w kraju i nie schodziły z podium.
Lata 70. przyniosły kolejną falę sukcesów. W 1977 roku w finale Pucharu Polski Zagłębie pokonało Polonię Bytom 1:0, a rok później (1978) ogrywając Piasta Gliwice 2:0. Klub zdobył dwa Puchary Polski z rzędu, co było wyjątkowym osiągnięciem. W tym okresie Zagłębie było również wicemistrzem Polski (1972) oraz zajmowało piąte miejsce w rozgrywkach ekstraklasy (1968, 1969, 1970, 1975, 1977).
W sezonie 1961/62 Zagłębie Sosnowiec straciło mistrzostwo Polski o jeden punkt, zajmując drugie miejsce za Polonią Bytom. Ten sezon pokazał, jak blisko tytułu mistrzowskiego był klub – mimo że nigdy go nie zdobył, regularnie walczył o najwyższe cele.
| Osiągnięcie | Lata | Szczegóły |
|---|---|---|
| Puchar Polski | 1962, 1963, 1977, 1978 | 4 triumfy w krajowym pucharze |
| Wicemistrzostwo Polski | 1955, 1963/64, 1966/67, 1971/72 | 4 razy o krok od tytułu |
| 3. miejsce w lidze | 1962, 1962/63, 1964/65 | Regularnie na podium |
| Półfinał Pucharu Karla Rappana | 1966/67 | Sukces międzynarodowy |
Europejskie przygody i międzynarodowe sukcesy
Po zdobyciu Pucharów Polski Zagłębie brało udział w europejskich rozgrywkach. W 1962 roku grając w Pucharze Zdobywców Pucharów z Upjest Dozsa Budapest (0:5, 0:0). Rok później sosnowiczanie zmierzyli się trzykrotnie z drużyną Olimpiakosu Pireus (1:2, 1:0, 0:2). Choć wyniki nie były spektakularne, samo uczestnictwo w europejskich pucharach budowało rangę klubu.
W 1964 sosnowiczanie zostali mistrzami International Soccer League, czyli międzynarodowej ligi, która promowała w Stanach Zjednoczonych piłkę nożną. To było wyjątkowe osiągnięcie – Zagłębie reprezentowało Polskę za oceanem i zdobyło prestiżowy tytuł, pokazując klasę na arenie międzynarodowej.
Zagłębie zdobyło Puchar Interligi Amerykańskiej oraz grało o Puchar Ameryki, gdzie doznało porażki w finałowym dwumeczu Duklą Praga (1:1,1:3). W turniej tym Zagłębie rywalizowało z AEK Ateny, Victoria Guimares, Crvena Zveda Belgrad, Werder Brema, Schwechater. Te międzynarodowe tournée budowały pozycję klubu i pokazywały, że sosnowiczanie mogą rywalizować z europejską czołówką.
Przy sześciu podejściach (pięciokrotnie Puchar Zdobywców Pucharów i raz Puchar UEFA) nigdy nie przebrnął przez pierwszą rundę
Rekordy frekwencji i wielkie mecze
W spotkaniu rozegranym 2 października w Sosnowcu padł rekord frekwencji Stadionu Ludowego podczas meczu z Olimpiakosem Pireus. Stadion przy alei Mireckiego tętnił życiem, a kibice z Sosnowca pokazywali, że potrafią stworzyć gorącą atmosferę na miarę europejskich aren.
Spotkanie to ściągnęło rekordową frekwencję na tym szczeblu rozgrywek, która wyniosła ponad 14 000 widzów – rekord padł podczas meczu w III lidze w 2004 roku, gdy Zagłębie mierzyło się ze Śląskiem Wrocław. To pokazuje, jak wielki potencjał kibicowski ma klub, nawet gdy gra na niższych szczeblach rozgrywkowych.
Królowie strzelców i legendy klubu
Choć Zagłębie nigdy nie sięgnęło po mistrzostwo Polski, aż trzech piłkarzy klubu zostało królami strzelców. Mowa tu o Józefie Gałeczce (1964 – 18 goli), Andrzeju Jarosiku (1970 – 18 bramek i 1971 – 13 bramek) oraz Włodzimierzu Mazurze (1977 – 17 goli). To pokazuje, że w rankingach strzelców Zagłębie zawsze zajmowało wysoką pozycję.
Andrzej Jarosik – uczestnik Igrzysk Olimpijskich w Monachium w 1972 roku. Król Strzelców Ekstraklasy (1970, 1971). Zdobywca „Złotych Butów” w plebiscycie „Sportu” w 1966 roku. 25 rozegranych spotkań w reprezentacji Polski. Jarosik to postać, która symbolizuje złote lata Zagłębia – snajper, reprezentant kraju i zdobywca indywidualnych trofeów.
| Piłkarz | Mecze w ekstraklasie | Bramki | Okres gry |
|---|---|---|---|
| Roman Bazan | 304 | – | Lata 60-70. |
| Włodzimierz Mazur | 282 | 79 | Lata 70. |
| Wojciech Rudy | 275 | – | Lata 60-70. |
| Andrzej Jarosik | 265 | 113 | Lata 60-70. |
| Józef Gałeczka | 253 | 98 | Lata 60. |
Zawodnicy Zagłębia regularnie powoływani byli także do reprezentacji Polski – najczęściej grali w niej Wojciech Rudy (38 meczów), Andrzej Jarosik (25 meczów) oraz Roman Bazan (21 meczów). W czasach, gdy transfery były rzadsze, piłkarze budowali kariery w jednym klubie, co przekładało się na stabilność zespołu i jego pozycję w ligowych rankingach.
Rekordy klubowe i statystyki
Zagłębie Sosnowiec po raz pierwszy zadebiutowało w ówczesnej I lidze (obecnie ekstraklasa) 20 marca 1955 roku, pokonując u siebie Górnika Radlin 4:0. Ten mecz zapoczątkował wieloletnią przygodę klubu w najwyższej klasie rozgrywkowej.
Najwyższym zwycięstwem Zagłębia w lidze było 6:0 nad ŁKS-em Łódź w 1966 roku, natomiast najwyższą porażką dwa rezultaty 0:7 – najpierw z ŁKS-em w 1958 roku, a następnie ze Śląskiem Wrocław w 1991 roku. Te ekstrema pokazują, jak zmienna była forma Zagłębia w różnych okresach – od dominacji w latach 60. po trudności w latach 90.
Roman Bazan – 304 mecze w ekstraklasie w barwach Zagłębia – to rekord, który może nigdy nie zostać pobity
Czesław Uznański odnotował pierwsze trafienie w starej I lidze (obecnie ekstraklasa) podczas meczu z Górnikiem Radlin (20 marca 1955, w 23. minucie – 4:0), a także 100. bramkę w najwyższej klasie rozgrywkowej (30 czerwca 1958, w 16. minucie starcia z Polonią Bydgoszcz – 1:3). To właśnie pan Czesław, podczas meczu z bydgoską Gwardią (21 października 1956r.), zdobył pierwszego gola na Stadionie Ludowym. Te symboliczne trafienia zapisały się w historii klubu.
Upadek i próby odbudowy
Sezon 1997/98 okazał się ostatnim w ekstraklasie – po 48 sezonach w najwyższej klasie rozgrywkowej klub spadł do drugiej ligi. Przemiany ustrojowe po 1989 roku, problemy finansowe i rosnąca konkurencja ze strony bogatszych klubów sprawiły, że Zagłębie traciło swoją pozycję w rankingach.
Narastające problemy finansowe i organizacyjne doprowadziły do degradacji sportowych oraz upadłości klubu w 1993 roku. Dzięki wsparciu władz miasta działalność została wznowiona pod nazwą MOSiR Sosnowiec. W 1995 roku przyjęto nazwę Sosnowieckie Towarzystwo Sportowe Zagłębie Sosnowiec. Rozpoczął się żmudny proces odbudowy od V ligi, który trwał kilka lat.
Największym sukcesem tego okresu był awans do Ekstraklasy w sezonie 2006/2007. Dnia 2 sierpnia 2007 Wydział Dyscypliny PZPN za udział w największej w historii polskiego futbolu ujawnionej aferze korupcyjnej ukarał Zagłębie Sosnowiec degradacją o jedną klasę rozgrywkową, karą czterech ujemnych punktów oraz grzywną w wysokości 50 tys. złotych. Ten skandal zniweczył szanse na stabilizację w ekstraklasie i zepchnął klub na niższe pozycje w rankingach.
Powrót do ekstraklasy w 2018 roku
27 maja 2018, po zwycięstwie 1:0 z Ruchem Chorzów, Zagłębie Sosnowiec po 10 latach przerwy powróciło do Ekstraklasy. To był moment wielkiej radości dla kibiców, którzy przez lata wspierali klub w trudnych momentach. Niestety, pobyt w najwyższej klasie rozgrywkowej trwał tylko jeden sezon, a pozycja Zagłębia w rankingach ponownie spadła.
Obecna sytuacja i miejsce w polskiej piłce
Od 2019 roku Zagłębie występuje nieprzerwanie w I lidze, walcząc o stabilizację i powrót do elity. Jednak od sezonu 2024/2025 klub gra w II lidze, co jest kolejnym krokiem wstecz w rankingach rozgrywkowych. Pozycja Zagłębia Sosnowiec w obecnych rankingach klubowych jest daleka od tej z lat świetności.
Ranking Zagłębia w klasyfikacji wszech czasów plasuje zespół z Sosnowca w środku stawki, wyprzedzając wiele klubów, które nigdy nie osiągnęły takiej regularności występów na najwyższym poziomie. To pokazuje, że mimo obecnych trudności, historyczny dorobek klubu pozostaje imponujący.
Pozycja Zagłębia w rankingach klubowych systematycznie spada od lat 90., ale cztery Puchary Polski to osiągnięcie, którego może pozazdrościć wiele klubów z ekstraklasy
Kibice i potencjał klubu
Kibice Zagłębia Sosnowiec tworzą jedną z najbardziej lojalnych grup w polskim futbolu. Kibice Zagłębia Sosnowiec przyjaźnią się z kibicami Legii Warszawa (od połowy lat 70.), Olimpii Elbląg (od drugiej połowy 2004 roku), BKS Stal Bielsko-Biała (od 1982 roku). Te przyjaźnie kibicowskie pokazują, że Zagłębie ma silną pozycję w polskiej subkulturze kibicowskiej.
Po kilku latach gry w drugiej lidze na mecze Zagłębia przychodziło po około 20 tysięcy spragnionych pierwszoligowej piłki kibiców. Rekord frekwencji padł na meczu z Górnikiem Zabrze. Gazety napisały, że mecz oglądało około 26 tys. kibiców, w rzeczywistości było ich ponad 28 tys. To pokazuje, jaki potencjał ma klub i jak wierni są jego kibice.
Porównanie z innymi klubami
W kontekście rankingów historycznych Zagłębie Sosnowiec zajmuje pozycję porównywalną z takimi klubami jak Śląsk Wrocław czy Widzew Łódź – zespołami, które również przeszły przez okresy świetności i upadku. Cztery Puchary Polski stawiają Zagłębie w elitarnym gronie – więcej triumfów w tym turnieju mają tylko Legia Warszawa, Górnik Zabrze i kilka innych gigantów polskiej piłki.
Pod względem liczby sezonów w ekstraklasie (36) Zagłębie wyprzedza wiele klubów, które dziś grają w najwyższej klasie rozgrywkowej. To pokazuje, że pozycja Zagłębia w historycznych rankingach jest solidna, mimo obecnych problemów. Ranking wszech czasów to jedno z niewielu miejsc, gdzie klub nadal zajmuje wysoką pozycję.
Przyszłość i szanse na powrót
Klub ma bogatą historię i tradycje, ale także problemy finansowe i infrastrukturalne. Kluczem do sukcesu będzie stabilizacja ekonomiczna i konsekwentna praca nad rozwojem zespołu. Awans do ekstraklasy to cel odległy, ale realistyczny w perspektywie kilku lat.
Rankingi Zagłębia Sosnowiec pokazują zmienną formę – od czasów świetności w latach 50-70., przez trudny okres transformacji, aż po współczesne zmagania o stabilizację. Pozycja klubu w polskiej piłce jest dziś daleka od tej z lat świetności, ale historyczny dorobek pozostaje imponujący. Miejsce w rankingu wszech czasów Ekstraklasy (15. pozycja) to dowód na to, że Zagłębie przez dziesięciolecia było ważną częścią polskiego futbolu. Czy uda się odbudować świetność? Czas pokaże, ale kibice z Sosnowca nie tracą nadziei.
